Rocky Linux
Rocky Linux draait op servers waar voorheen CentOS draaide. Dat is geen toevallige gelijkenis: Rocky Linux is gebouwd als binair compatibele vervanger van Red Hat Enterprise Linux (RHEL), net zoals CentOS dat was voordat Red Hat in december 2020 de koers wijzigde en CentOS Stream introduceerde als rolling-release.
Organisaties die een stabiele, gratis RHEL-compatibele distributie voor productieomgevingen zochten, stonden plots met lege handen. De reactie kwam binnen dagen. Gregory Kurtzer, de oorspronkelijke oprichter van CentOS, kondigde een nieuw project aan dat de oude doelen zou voortzetten: een gratis, stabiele en volledig compatibele RHEL-kopie.
De naam is een eerbetoon aan Rocky McGaugh, een medeoprichter van het oorspronkelijke CentOS-project. Een persoonlijke erkenning van de geschiedenis, geen marketingterm.
De aankondiging kwam op 8 december 2020, dezelfde dag dat Red Hat zijn besluit bekendmaakte. Vier dagen later was de GitHub-repository van Rocky Linux de meest trending repository op het platform. De behoefte was meetbaar.
Het project valt onder de Rocky Enterprise Software Foundation (RESF), een non-profitorganisatie die het project beheert en beschermt tegen commerciële invloed. De governance is gemeenschapsgedreven: beslissingen worden genomen op technische verdienste, niet op winstverwachtingen.
De eerste stabiele release verscheen op 21 juni 2021: Rocky Linux 8.4, codenaam "Green Obsidian". Tussen aankondiging en eerste stabiele release zat zes maanden. Release candidates verschenen op 30 april en 4 juni 2021, wat aangaf dat het systeem functioneel was en klaar voor tests.
Rocky Linux is publiek beschikbaar in broncode en binaire vorm. Downloads lopen via officiële spiegelservers, waaronder `https://download.rockylinux.org/pub/rocky/`. Iedereen kan de distributie downloaden, installeren, aanpassen en verspreiden zonder beperkingen.
Technisch gezien is Rocky Linux gebaseerd op het RPM-pakketformaat en gebruikt het DNF (Dandified YUM) als pakketbeheerder. DNF is de modernere opvolger van YUM, met betere prestaties en robuustere dependency resolution dankzij integratie met libsolv. Commando's als `dnf install`, `dnf update`, `dnf remove` en `dnf search` werken zoals gebruikers van RHEL-achtige systemen verwachten.
De compatibiliteit met RHEL-repositories betekent dat software die voor RHEL is gebouwd, zonder aanpassingen werkt op Rocky Linux. Migraties van CentOS of RHEL naar Rocky Linux verlopen daardoor zonder het herschrijven van scripts of het opnieuw compileren van applicaties.
Het standaard bestandssysteem is XFS, een 64-bit journaling bestandssysteem dat oorspronkelijk door Silicon Graphics (SGI) werd ontwikkeld voor IRIX in 1993. Het werd in 2001 naar Linux geporteerd en is sindsdien het standaard bestandssysteem voor RHEL en zijn klonen.
XFS blinkt uit bij grote bestanden en hoge gelijktijdige toegang, wat het geschikt maakt voor databases, netwerkopslag en media-streaming servers. Het gebruikt B-tree structuren voor efficiënte metadata-opslag en ondersteunt uitgestelde allocatie, wat fragmentatie tijdens het schrijven vermindert. Online defragmentatie en vergroting zijn mogelijk, al kan het bestandssysteem alleen groter worden, niet kleiner. De maximale bestandsgrootte en volume grootte liggen op 8 exabyte (EB). Voor de meeste workloads is dat ruim voldoende.
Rocky Linux volgt de versienummering en levenscyclus van RHEL. Rocky Linux 8 is gebaseerd op RHEL 8, Rocky Linux 9 op RHEL 9. Elke major release wordt tien jaar ondersteund. Die lange ondersteuningstermijn geeft bedrijven de voorspelbaarheid die nodig is voor infrastructuurplanning op lange termijn. Rolling-release distributies of projecten met kortere levenscycli bieden dat niet.
De gemeenschapsaandrijving is het onderscheidende kenmerk. Rocky Linux is geen commercieel product, maar een project dat leeft van bijdragen van ontwikkelaars, testers, documentatieschrijvers en donateurs. De RESF waarborgt de onafhankelijkheid.
De vergelijking met AlmaLinux dringt zich op. Beide projecten delen dezelfde kern: een gratis, stabiel en compatibel alternatief voor RHEL. Technisch zijn ze vergelijkbaar. De verschillen zitten in governance en ondersteuningsaanbod. AlmaLinux wordt beheerd door de AlmaLinux OS Foundation en heeft extra certificeringen, waaronder FIPS 140-3, wat relevant is voor overheids- en financiële organisaties. Rocky Linux richt zich sterker op gemeenschapsdecentralisatie en open governance.
Wat kost de keuze? Rocky Linux is gratis in de zin dat er geen licentiekosten zijn. De werkelijke prijs zit in eigen beheer: u draait zelf de updates, u lost zelf de problemen op, u beheert zelf de beveiligingspatches. Zelf hosten klinkt prachtig, tot er iets omvalt op zondagavond half twaalf. Dan bent u geen klant die op de helpdesk wacht. Dan bént u de helpdesk.
Wie RHEL-ondersteuning wil zonder het eigen beheer, kan beter naar Red Hat zelf kijken. De licentiekosten zijn dan de prijs voor iemand die 's nachts opneemt.
Rocky Linux is een antwoord op een specifieke vraag: hoe krijgt u RHEL-compatibiliteit zonder het prijskaartje en met behoud van gemeenschapscontrole. Voor organisaties die die vraag stellen, is het een serieus antwoord. Voor organisaties die vooral een stabiel systeem willen zonder erover na te denken, is het betaalde alternatief soms de betere keuze.
De levenscyclus van tien jaar, de binair compatibele repositories en de gemeenschapsgedreven governance maken Rocky Linux tot een voorspelbare keuze in een landschap waarin voorspelbaarheid schaars is geworden. De vraag is niet of Rocky Linux technisch voldoet — dat doet het. De vraag is of u de vrijheid die het biedt ook wilt beheren.